საერთაშორისო პრესის ინსტიტუტი (IPI) "ნეტგაზეთისა" და "ბათუმელების" დამფუძნებლის წინააღმდეგ ორწლიანი პატიმრობის განაჩენის გამოტანიდან ერთი წლის გასვლის შესახებ განცხადებას ავრცელებს.
საერთაშორისო პრესის ინსტიტუტი მზია ამაღლობელის, საქართველოში ორწლიანი პატიმრობის განაჩენის გამოტანიდან ერთ წლის გასვლაზე წერს და კვლავ მოუწოდებს მისი დაუყოვნებლივ გათავისუფლებისკენ.
"ამაღლობელს, საქართველოს ორი ყველაზე ცნობილი დამოუკიდებელი მედიასაშუალების - „ნეტგაზეთისა“ და „ბათუმელების“ დამფუძნებელსა და თანადირექტორს, 2025 წლის 6 აგვისტოს, 200 დღეზე მეტი უსამართლო წინასწარი პატიმრობისა და პოლიტიზირებული სასამართლო პროცესის შემდეგ, ორი წლით თავისუფლების აღკვეთა მიესაჯა.
ჟურნალისტი, რომელსაც 2025 წელს IPI-ის მსოფლიო პრესის თავისუფლების გმირის ჯილდო მიენიჭა, პირველი ქალი ჟურნალისტია, რომელიც საქართველოს დამოუკიდებლობის 34 წლის განმავლობაში დააპატიმრეს. ის უკვე სულ 19 თვეა ციხეშია, რომლის განმავლობაშიც მისი ჯანმრთელობა და მხედველობა გაუარესდა.
2025 წლის 12 იანვარს, ჟურნალისტი დააკავეს და დააკავეს „პოლიციელზე თავდასხმის ბრალდებით, რომელიც დაკავშირებულია მის სამსახურებრივ მოვალეობასთან“, სისხლის სამართლის კოდექსის 353 პრიმა მუხლის შესაბამისად, მას შემდეგ, რაც მან პოლიციის უფროსი დაარტყა ქალაქ ბათუმში გამართული საპროტესტო აქციის დროს.
შემდგომი ბრალდებების უხეშად არაპროპორციულმა ხასიათმა, რომელიც შვიდ წლამდე თავისუფლების აღკვეთას ითვალისწინებდა, ცხადყო, რომ ვეტერანი ჟურნალისტი სამიზნედ იქცა და ისჯებოდა მისი ათწლეულების განმავლობაში მოღვაწეობისა და კორუფციის, პოლიტიკური რეპრესიებისა და ადამიანის უფლებების დარღვევების შესახებ დამოუკიდებელი რეპორტაჟებისთვის.
დაპატიმრებისა და პოლიტიკურად მოტივირებული სისხლისსამართლებრივი დევნის შემდეგ, ამაღლობელი გახდა საქართველოში პრესის თავისუფლებისა და დემოკრატიისთვის ბრძოლის სიმბოლო, სადაც მმართველი პარტია "ქართული ოცნება" აძლიერებს ავტორიტარულ რეპრესიებს განსხვავებული აზრის მიმართ.
ამაღლობელის დაკავების შემდეგ, „ქართული ოცნების“ მაღალჩინოსნებმა არაერთხელ გააკრიტიკეს იგი საჯაროდ და მისი მედია საშუალებების წინააღმდეგ ზეწოლა გაძლიერდა.
2025 წლის 18 ნოემბერს, სააპელაციო სასამართლომ ძალაში დატოვა ორწლიანი პატიმრობის განაჩენი, გადაწყვეტილება, რომელიც IPI-მ მკაცრად დაგმო. 2026 წლის მარტში უზენაესმა სასამართლომ უარი თქვა მისი სააპელაციო საჩივრის განხილვაზე. 2026 წლის აპრილში სპეციალური სასჯელაღსრულების სამსახურის ადგილობრივმა საბჭომ განიხილა მზიას მოთხოვნა პირობით ვადამდე გათავისუფლების შესახებ და უარი თქვა მასზე იმ მოტივით, რომ ის "ჯერ კიდევ არ ნანობს თავის ქმედებებს".
"კლუნის ფონდის" სამართლიანობისთვის ფლაგმანური ინიციატივის, TrialWatch-ის ანგარიშის თანახმად, ამაღლობელის სასამართლო პროცესი, გამამტყუნებელი განაჩენი და სააპელაციო საჩივარი უსამართლო იყო, არღვევდა მის სამართლიანი სასამართლოს უფლებას და წარმოადგენდა პროცესის ბოროტად გამოყენებას.
ვინაიდან შიდასამართლებრივი საშუალებები ამოწურულია, ამაღლობელის საქმესთან დაკავშირებული ოთხი საჩივარი ამჟამად განიხილება ადამიანის უფლებათა ევროპულ სასამართლოში. ისინი ეხება წინასწარი პატიმრობის გახანგრძლივებას, უკანონო ადმინისტრაციულ დაკავებას და სამართალწარმოებას, არასათანადო მოპყრობას და ეფექტური გამოძიების არარსებობას, ასევე სამართლიანი სასამართლოს უფლების ჩამორთმევას.
2025 წლის ოქტომბერში მზიას მიენიჭა 2025 წლის IPI-IMS-ის მსოფლიო პრესის თავისუფლების გმირის ჯილდო. პატიმრობაში მყოფ პოლონელ ბელარუს ჟურნალისტ ანდჟეი პოჩობუტთან ერთად, იგი ასევე გახდა 2025 წლის სახაროვის პრემიის ლაურეატი აზრის თავისუფლებისთვის, როგორც საქართველოს დემოკრატიული მდგრადობის სიმბოლო მზარდი ავტორიტარიზმის წინააღმდეგ," - წერს IPI.
2026 წლის 6 აგვისტოს 1 წელი გავიდა მას შემდეგ, რაც „ბათუმელებისა“ და „ნეტგაზეთის“ დამფუძნებელს, ქალ ჟურნალისტს, მზია ამაღლობელს მოსამართლე ნინო სახელაშვილმა 2 წლით პატიმრობა მიუსაჯა.
მოსამართლემ ბრალი, რომელიც მზია ამაღლობელს 353-ე პრიმა მუხლით ჰქონდა წარდგენილი და გულისხმობდა პოლიციელზე თავდასხმას, გადააკვალიფიცირა და ის დამნაშავედ ცნო 353-ე მუხლის პირველი ნაწილით. აღნიშნული მუხლი გულისხმობს წინააღმდეგობას, მუქარას ან ძალადობას საზოგადოებრივი წესრიგის დამცველის ან ხელისუფლების სხვა წარმომადგენლის მიმართ.
ამაღლობელს ბათუმის პოლიციის უფროსისთვის, ირაკლი დგებუაძისთვის საპროტესტო აქციაზე სილის გაწვნას ედავებოდნენ.
